હિન્દૂ ધર્મથી શરુ થયું ‘નમસ્તે’નો ઉપયોગ, આના ફાયદા જાણીને સંસ્કૃતિ પર થશે ગર્વ.

નમસ્તેનું હિન્દૂ ધર્મમાં શું મહત્વ છે? જાણો આના વિષે અને આનાથી થનારા ફાયદાઓ વિષે

‘નમસ્તે’ શબ્દ નો ઉપયોગ આપણે ભારતીયો હંમેશા બીજાઓને શુભેચ્છા આપતી વખતે કરીએ છીએ. સામાન્ય રીતે આ નમસ્તે બોલતા સમયે એક બીજા સાથે હાથ પણ જોડવામાં આવે છે. જેમ તમે બધા જાણો છો, આ દિવસોમાં સમગ્ર વિશ્વમાં કોરોના વાયરસ પોતાનો કેર વરસાવી રહ્યો છે. આ વાયરસ સ્પર્શ કરવાથી પણ ફેલાઈ શકે છે. આ કારણોસર, ઘણા લોકો શુભેછા માટે આપણી સંસ્કૃતિને અશુભેછા તરીકે ‘નમસ્તે’ નો ઉપયોગ કરવા માટે આગ્રહ કરી રહ્યા છે. પ્રાચીન સમયમાં આ ‘નમસ્કાર’નો ખૂબ ઉપયોગ જોવા મળતો હતો.

હવે આ નમસ્તે ધીમે ધીમે રોજિંદા જીવનમાંથી અદૃશ્ય થઈ રહ્યો છે. તેના બદલે પશ્ચિમી સંસ્કૃતિના હેન્ડશેક (હાથ મિલાવવા) એ લઇ લીધી છે. ખૂબ જ ઓછા લોકો તે અંગે માહિતગાર છે કે આ નમસ્તેનો ખરો અર્થ શું છે? આપણે નમસ્તેનો ઉપયોગ કેમ કરીએ છીએ? તેના ફાયદા શું છે? આજે અમે તમને તેના વિશે વિસ્તૃત માહિતી આપવા જઈ રહ્યા છીએ.

નમસ્કાર શબ્દનો અર્થ :-

શાસ્ત્રો અનુસાર નમસ્તેના પણ 5 પ્રકારો હોય છે. તેમાંથી એક પ્રકાર ‘નમસ્તે’ અને ‘નમસ્કાર’ છે. જો આ શબ્દને સંસ્કૃતમાં ભાષાના વિચ્છેદ કરવામાં આવે છે, તો તે ‘નમઃ’ અને ‘અસતે’ બને છે. હિન્દીમાં નમઃ અને ‘અસ્તે’ બને છે, હિન્દીમાં નમઃ નો અર્થ નમી જવું થાય છે. જયારે અસ્તેનો અર્થ માથું (અહંકાર અથવા ગર્વથી ભરેલો) થાય છે. આવી સ્થિતિમાં, તેનો સંપૂર્ણ અર્થ જોવામાં આવે, તો મારું અહંકારથી ભરેલું માથું તમારી સામે ઝૂકી ગયું છે.

નમઃ નો બીજો અર્થ ‘ન +હું’ થાય છે. તેનો અર્થ થાય છે કે મારું નહિ. બધું જ તમારું આ એક સાંકેતિક ક્રિયા હોય છે જેમાં માણસ એ વ્યક્ત કરે છે કે તેઓ પોતાના અહંકારને તમારી સામે ઘટાડી રહ્યા છે. જેમ કે તમે બધા જાણો છો કે નમસ્તે હંમેશાં બંને હાથ જોડીને કરવામાં આવે છે. આ એક સંકેત હોય છે કે આપણા બંનેના મન એક બીજા સાથે મળી ગયા છે અને આપણે એક સકારાત્મક દિશા તરફ આગળ વધી રહ્યા છીએ.

શાસ્ત્રો અનુસાર શુભેચ્છાઓના પ્રકાર :-

આપણા શાસ્ત્રોમાં કુલ પાંચ પ્રકારની શુભેચ્છાઓનો ઉલ્લેખ જોવા મળે છે. તેમાં પ્રથમ નમસ્કાર પ્રયુથાન છે. તેમાં કોઈનું સ્વાગત કરવા માટે ઉભા થઈ જાય છે. બીજી શુભેચ્છા છે, જેમાં આપણે હાથ જોડીને સામે વાળાનો સત્કાર કરીએ છીએ. ત્રીજી શુભેચ્છા છે, જેમાં વડીલો અને ગુરુઓના ચરણ સ્પર્શ કરવામાં આવે છે. ચોથો પ્રકાર પ્રણામ છે જેમાં પગ, ઘૂંટણ, પેટ, માથું અને હાથ સાથે જમીન ઉપર સુઈને સન્માન વ્યક્ત કરવામાં આવે છે. છેલ્લો પાંચમો પ્રકાર અપેક્ષા છે. આમાં, કોઈના અભિવાદનનો જવાબ શુભેચ્છાઓ દ્વારા આપવામાં આવે છે.

નમસ્કારના લાભ :-

નમસ્કાર કરવા પાછળ એક વૈજ્ઞાનિક લાભ પણ છુપાયેલો છે. ખરેખર, નમસ્તે કરવા ઉપર, હૃદયચક્ર અને આદેશચક્ર સક્રિય થઇ જાય છે. આ રીતે, તમારા શરીરમાં એક સકારાત્મક એનર્જીનો સંચાર થાય છે. આ સકારાત્મક શક્તિઓ તમારા મગજમાં શાંતિ લાવે છે. તે તમારા આત્મ વિશ્વાસનું સ્તર પણ વધારે છે. આટલું જ નહીં, વંદન કરવાને કારણે વ્યક્તિનો ગુસ્સો પણ ઓછો થઈ જાય છે. આ તમારા વર્તનને નમ્ર બનાવે છે. નમસ્કાર કરી માથું ઝૂકાવવાથી બે લોકો વચ્ચેનું ઘમંડ પણ તૂટી જાય છે.

આ માહિતી ન્યુઝ ટ્રેન્ડ અને અન્ય નેશનલ ન્યુઝ એજન્સીઓના ન્યુઝ આર્ટિકલ માંથી સંપાદન કરી લીધેલ છે.